CaspianLife, 25 маусым. Бұқаралық ақпарат құралдары қызметкерлерін марапаттау рәсімінде сөйлеген сөзінде Қазақстан Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев дипфейктер мен бағытталған эмоциялар дәуірінде отандық журналистика бетпе-бет келіп отырған сын-қатерлерді нақты атап өтті, деп хабарлайды Ақорданың баспасөз қызметі.
Мемлекет басшысы медиа саладан мемлекеттің «иммундық жауабының» бір бөлігі болуды талап етті. Президент сөз астарын жұмсартпай, ашық айтты. Оның айтуынша, заманауи технологиялар дезинформацияның тұтас бір индустриясын тудырды:
«Ботофермалар» цифрлық кеңістікке әдейі іріткі салу тұқымын себуде. Қазіргі уақытта үйреншікті түрде дипфейк деп аталатын ашық өтірік пен жаланың таралуы объективті фактілер бағытталған эмоциялармен және қаскөйлік арандатушылықтармен алмастырылатын қауіпті «пост-шындық» (постправда) феноменін қалыптастырды», — деді ол.
Президентті мемлекеттік институттарға қарсы жасанды интеллектті қолдану ерекше алаңдатады. Тоқаев қоғамдық тұлғалардың жалған цифрлық көшірмелері түпнұсқадан іс жүзінде ажыратылмайтын деңгейге жеткенін және бұл технологияларды алаяқтар мен деструктивті күштер белсенді игеріп жатқанын атап өтті.
Осы орайда Президент журналистер қауымдастығына нақты міндет жүктеді:
«Жауапты медиа саласының қызметкерлері мемлекеттің осы гибридті, мәні жағынан өте қауіпті сын-қатерлерге қарсы «иммундық жауабының» бір бөлігіне айналуы тиіс. Бұл ретте сіздердің рөлдеріңізді асыра бағалау мүмкін емес».
Сонымен бірге Тоқаев елде еркін журналистиканың құқықтық негізі қалыптасқанын мойындады: сөз бостандығы заң жүзінде бекітілген, цензураға тыйым салынған, пікір алуандығы үшін барлық жағдай жасалған. Дегенмен, ол бірден нақты шекараны белгілеп берді:
«Бостандық дегеніміз — бетімен кетушілік емес. Медиа кеңістікті өз арам пиғылына пайдаланып, қоғамдық пікірге манипуляция жасауға тырысатындардың бәрі қарапайым ақиқатты түсінуі тиіс: сіздің құқығыңыз басқа азаматтың құқығы мен адамдық қадір-қасиеті басталған жерде аяқталады».
Президент басым міндеттердің қатарында халықтың медиасауаттылығын арттыруды атады — осылайша адамдар алыпқашпа сөздерді танып, фактілерді манипуляциядан ажырата білуі тиіс.
Сонымен қатар, ол жасанды интеллект технологияларын қауіпсіздік қызметіне бағыттауға: оларды заңсыз контентті жедел анықтау және бұғаттау үшін пайдалануға шақырды.
«Біз Заң мен Тәртіп салтанат құрған ел ретінде құқықтық нигилизмге, радикализмге және бізге жат құндылықтардың насихатталуына қарсы қатаң тосқауыл қоюға міндеттіміз», — деп атап өтті Қасым-Жомарт Тоқаев.